Αρχείο | επιστήμη RSS feed for this section

Λογοτεχνικό και ψυχαναλυτικό (;) ιντερλούδιο

23 Δεκ.

compasso: ένα από τους ανθρώπους που διαβάζαμε φανατικά όσο έγραφε στο radical desire και πλέον διαβάζουμε (με τον ίδιο φανατισμό) στο Lenin Reloaded ,  ανήκει από σήμερα στην «συγγραφική» ομάδα του Γκράνμα. Θερμό καλωσόρισμα λοιπόν στον LR και καλή ανάγνωση στο πρώτο του άρθρο. 

Συνέχεια

Αστική τάξη και η συστηματική άρνηση-διαστρέβλωση της επιστήμης για την εξυπηρέτηση των σκοπών της.

18 Οκτ.

Είναι γενικά αποδεκτό και ιστορικά αποδεδειγμένο ότι η κάθε κυρίαρχη τάξη, όταν αυτή αποτελεί μειοψηφία πληθυσμιακά, σε απόλυτους αριθμούς δηλαδή, είτε αρνείται, είτε διαστρεβλώνει την επιστήμη ώστε να περνάνε τα δικά της μηνύματα. Τα παραδείγματα έρχονται από την εποχή του Μεσαίωνα όπου όποιος δεν πίστευε ότι η γη είναι επίπεδη θεωρούνταν αιρετικός και καιγόταν στην πυρά. Η άποψη περί επιπεδότητας της γης και αργότερα, όταν δεν μπορούσε η άρχουσα τάξη να κάνει διαφορετικά, της αποδοχής του ότι η γη είναι στρογγυλή αλλά το ηλιακό σύστημα-σύμπαν γεωκεντρικό, είναι σε γενικές γραμμές αυτό που συμβαίνει και σήμερα ανά τον κόσμο. Ούτως η άλλως η άποψη ότι η γη είναι στρογγυλή είχε διατυπωθεί και αποδειχθεί κατά την αρχαιότητα από πολιτισμούς όπως οι Έλληνες.

Σήμερα βέβαια θα ήταν γελοίο να υποστηρίξει κανείς ότι η γη είναι επίπεδη. Δεν θα αναφερθούμε επίσης σε περιπτώσεις γραφικών ανθρώπων που διατυπώνουν ακόμα και σήμερα θεωρίες όπως της κούφιας γης, περιπτώσεις που ίσως θα έχριζαν ψυχιατρικής παρακολούθησης.

Ιστορική Αναδρομή

Όταν η αστική τάξη έπαιρνε την εξουσία χρειαζόταν συμμάχους. Επειδή σε απόλυτους αριθμούς, πληθυσμιακά δηλαδή, δεν μπορούσε να συγκρουστεί επί ίσης όροις με τους ευγενείς, οι οποίοι είχαν και τον στρατό με το μέρος τους, στράφηκε στους πληβείους. Τους καταπιεσμένους δηλαδή της κοινωνίας. Τους πήρε λοιπόν με το μέρος της. Τότε μην ξεχνάμε η αστική τάξη ήταν πρωτοπόρα τάξη. Όταν πήρε την εξουσία λοιπόν αυτό που έκανε ήταν να έρθει σε σύγκρουση με την κύρια πηγή σκοταδισμού και αντιεπιστημονικότητας της εποχής, την καθολική εκκλησία. Στην Γαλλία μάλιστα καταργήθηκε ο Χριστιανισμός και θεσπίστηκε η λατρεία του υπέρτατου όντος. Για ένα χρονικό διάστημα δοθήκαν ευκαιρίες για μάθηση και πρόσβαση σε ανώτερη εκπαίδευση για παιδιά φτωχών οικογενειών.

Η βιομηχανική επανάσταση όμως ανέδειξε την ανάγκη για μια μάζα εργατών που καλό θα ήταν να είναι αμόρφωτοι ώστε να είναι εύκολα χειραγωγήσιμοι. Τότε η αστική τάξη στράφηκε στον παλιό εχθρό της. Την εκκλησία.

Το μοντέλο που ήταν καταδικασμένο να αποτύχει

Το προηγούμενο μοντέλο βέβαια δεν θα μπορούσε να κρατήσει για πολύ. Όσο η επιστήμη προχωρούσε γινόταν ολοένα και πιο επιτακτική η ανάγκη για περισσότερο καταρτισμένους εργάτες. Η δουλειά έπαυε να είναι απλή και ρουτινιάρικη. Οι μηχανές γινόντουσαν πιο πολύπλοκες και η αστική τάξη δεν μπορούσε να αυτοτροφοδοτηθεί από τα τέκνα της με επιστημονικό δυναμικό. Ταυτόχρονα η ανάπτυξη της συνδικαλιστικής δράσης καθώς και η ανάπτυξη της επαναστατικής θεωρίας του Μαρξ, πίεσαν τους αστούς και το κράτος τους να θεσπίσουν το 8άρο και να περιοριστεί-καταργηθεί σταδιακά η παιδική εργασία. Τα παιδιά άρχισαν να πηγαίνουν σχολείο και να σπουδάζουν. Το μορφωτικό επίπεδο της εργατικής τάξης ανέβηκε.

Η γνώση όμως φέρνει και «παρενέργειες». Ένας επιστήμονας μπορεί να φτάσει σε «επικίνδυνα» συμπεράσματα. Κλασική είναι η περίπτωση του Αϊνστάιν όπου ήταν υπέρμαχος του σοσιαλισμού, άσχετα που ήταν στο ρεύμα του εμπειριοκριτικισμού. Έπρεπε λοιπόν η αστική τάξη να πάρει τα μέτρα της. Δεν πρόλαβε όμως μιας και ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος κατέστρεψε μεγάλο μέρος υλικοτεχνικού εξοπλισμού, μέσων παραγωγής δηλαδή. Γεννήθηκε πάλι η ανάγκη για επιστημονικό προσωπικό. Επίσης η ύπαρξη του σοσιαλιστικού μπλοκ κρατών και η άμεση σύγκριση που θα μπορούσαν να κάνουν οι εργάτες των καπιταλιστικών χωρών όσον αφορά την εκπαίδευση καθυστέρησε τις αλλαγές.

Παραδείγματα

Κλασικό παράδειγμα άρνησης της επιστήμης είναι η διδασκαλία της θεοκρατικής αντίληψης περί της δημιουργίας του κόσμου σαν επιστημονική ερμηνεία ισάξια με αυτή που έχει επιστημονικά διατυπωθεί. Διδάσκεται μάλιστα σε απευθείας αντιπαραβολή στα σχολεία της Αμερικής ενώ σε ορισμένα διδάσκεται μόνο αυτή η θεωρία σαν ορθή.

Αν πάμε βέβαια πιο παλιά, στα 1870 για την ακρίβεια, τότε δηλαδή που έκανε την εμφάνισή της η θεωρία του Δαρβίνου για την εξέλιξη των ειδών, θα δούμε μια από τις πιο «διάσημες» συγκρούσεις επιστήμης-σκοταδισμού. Βέβαια η θεωρία του Δαρβίνου δεν ήταν 100% σωστή αλλά έβαλε τις βάσεις της σύγχρονης βιολογίας.

Αν νομίζετε βέβαια ότι η αντιπαράθεση τελείωσε εδώ είστε γελασμένοι. Πρόσφατα ήμουν σε ένα σεμινάριο όπου γνώρισα μια Ελληνοαμερικανίδα, νέα σε ηλικία, που είχε έρθει μόνιμα πλέον στην Ελλάδα για δουλειές. Στο σεμινάριο ήταν και άλλα άτομα. Όλοι ήμασταν σπουδαγμένοι (χημικοί μηχανικοί, μηχανολόγοι μηχανικοί, οικονομολόγοι κτλ). Σε ένα από τα διαλλείματα συζητούσαμε για την ύπαρξη ή όχι θεού. Οι περισσότεροι ασχέτως πολιτικής τοποθέτησης είπαμε ότι δεν πιστεύαμε. Με έκπληξη ακούσαμε την κοπέλα (οικονομολόγος με μεταπτυχιακά) να λέει «και τι δηλαδή? Ο άνθρωπος προήλθε από τους πιθήκους?» Μετά την αρχική παγωμάρα, μας εξήγησε ότι δεν γίνεται, σύμφωνα με τα όσα είχε διδαχτεί, να πιστεύεις και στον Θεό και στην θεωρία του Δαρβίνου.

Από την άλλη υπάρχει και η περίπτωση της διαστρέβλωσης. Ο Δαρβίνος είχε πει ότι βάση της φυσικής επιλογής μόνο οι γενετικές μεταλλάξεις που βοηθούν στην διαιώνιση ενός είδους θα επιβιώσουν και οι υπόλοιπες θα εξαφανιστούν. Αυτό ακριβώς πήραν και οι υπέρμαχοι του καπιταλισμού μετά τις ανατροπές του 91 και είπαν ότι αυτός ήταν ο λόγος που ανατράπηκε ο σοσιαλισμός, και ότι ο ιμπεριαλισμός είναι ανώτερος από τη φύση του. Βέβαια ο Δαρβίνος δεν αναφέρθηκε ποτέ σε πολιτικο-οικονομικά συστήματα.

Επειδή τα παραδείγματα είναι πολλά, θα κλείσουμε με το κλασικό παράδειγμα διαστρέβλωσης της επιστήμης. Το 1991 λοιπόν μετά τις ανατροπές βγήκε ένας κύριος που θέλει να λέγεται οικονομολόγος και φιλόσοφος και έβγαλε ένα βιβλίο. Είχε και τίτλο ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. Με λίγα λόγια ο κύριος αυτός μας έλεγε ότι πλέον πάπαλα οι μεγάλοι μετασχηματισμοί των κοινωνιών. Ο καπιταλισμός θα ζήσει για πάντα. Αυτό και αν είναι διαστρέβλωση μιας και ιστορικά βλέπουμε ότι τα κοινωνικά συστήματα ανατρέπονται και μάλιστα βίαια. Αυτή η βία είναι που ωθεί την ιστορία μπροστά, που απελευθερώνει παραγωγικές δυνάμεις, που απελευθερώνει την επιστημονική σκέψη από τα δεσμά της.

Συμπεράσματα

Η τάση αυτή γίνεται με φανερό σκοπό την πιο εύκολη χειραγώγηση της εργατικής τάξης και των άλλων καταπιεζόμενων στρωμάτων. Όπου η επιστήμη δεν μπορεί να διαστρεβλωθεί κατακερματίζεται σε μικρότερα κομμάτια όπως συμβαίνει σήμερα στα πανεπιστήμια και ΤΕΙ όπου η πράξη διαχωρίζεται από την θεωρία και τα επιστημονικά αντικείμενα σπάνε σε μικρότερα «γνωστικά» αντικείμενα. Η τάση αυτή εξυπηρετεί την περαιτέρω προλεταριοποίηση του επιστημονικού δυναμικού και την συμπίεση της αμοιβής τους προς τα κάτω.

Είναι φανερό ότι το αστικό κράτος δεν χρειάζεται σωστά μορφωμένους ανθρώπους που να μπορούν να κατανοήσουν την επιστήμη γιατί τέτοιοι άνθρωποι θα μπορούσαν να θέσουν σε αμφισβήτηση την κυριαρχία της. Αποδεδειγμένα μόνο σε χώρες όπου οικοδομήθηκε σοσιαλισμός δόθηκε βάρος στην ολόπλευρη μόρφωση του λαού ώστε να κατανοεί τον κόσμο γύρω του με βάση την επιστήμη και όχι σκοταδιστικές απόψεις.

Η Πυρηνική Ενέργεια και πάλι στο προσκήνιο (αλήθειες και ψέμματα)

8 Μάι.

Μετά από το άρθρο που διάβασα σήμερα στο in.gr, αλλά και τη γενικότερη συζήτηση που έχει ξεκινήσει με θέμα την πυρηνική ενέργεια (θυμίζω ότι η συζήτηση επεκτάθηκε και ως τη βουλή) σκέφτηκα να γράψω μερικές σκέψεις ώστε να ξεκαθαριστούν χονδρικά , ορισμένα βασικά ζητήματα της χρήσης πυρηνικής ενέργειας.

Τη κουβέντα αυτή την είχα ξεκινήσει με τον ξάδελφο-απεσταλμένο του Granma – στας Βρυξέλλας, Y. Με είχε ενημερώσει λοιπόν, πριν περίπου δύο χρόνια ότι το θέμα ανακινείται. Για να χρησιμοποιήσω τα λόγια του » οι βιομηχανίες που κάνουν το περισσότερο lobbying στην Ευρωπαική Ένωση αλλά και την Ευρώπη αυτή τη στιγμή είναι οι πυρηνικές». Μάλιστα Ο Γιώργος προχώρησε και λίγο παρακάτω αποκαλύπτοντας πως ένας λόγος του τότε προέδρου του Φιλανδικού κοινοβουλίου,ήταν πιστή αντιγραφή των θέσεων ενός συνδέσμου πυρηνικών βιομηχανιών (όταν λέμε πιστή εννοούμε ότι δεν είχε αλλάξει ούτε λέξη), αν δε κάνω λάθος (άμα κάνω θα με διορθώσει είμαι σίγουρα ο Y). Παραθέτω και το δημοσίευμα της Φιλανδικής εφημερίδας που είχε δημοσιεύσει την αποκάλυψη Το έβαλα σε link γιατί δε μπορώ να βρω τρόπο να αναρτήσω pdf στην ίδια δημοσίευση.

Καταρχήν όταν μιλάμε για πυρηνική ενέργεια πρέπει να ξεχωρίσουμε τους δύο διαφορετικούς τρόπους παραγωγής της. Μέχρι τώρα όλα τα πυρηνικά εργοστάσια που παράγουν περισσότερη ενέργεια απ’ αυτή που καταναλώνουν (κάπου στο 30% της ενέργεια που παράγεται από το πυρήνα), βασίζονται στη πυρηνική σχάση. Σε ερευνητικό ακόμα επίπεδο υπάρχουν και πυρηνικοί αντιδραστήρες σύντηξης. ΌΜως αυτοί καταναλώνουν ακόμα – μιας και η τεχνολογία είναι σε πρώιμο στάδιο- περισσότερη ενέργεια από αυτή που παράγουν.

Τα πυρηνικά εργοστάσια, με πυρηνικούς αντιδραστήρες σχάσης, παράγουν τρομακτικά μεγάλα ποσά ενέργειας μη ρυπαίνοντας το περιβάλλον. Δε παράγουν δηλαδή ρύπους (αέρια του θερμοκηπίου κτλ) , γεγονός που απότελει τρομερό επιχείρημα υπέρ της λειτουργίας τους, δεδομένου του οριακού σημείου που έχει φτάσει ο πλανήτης. Αν και δε παράγουν ρύπους αντιθέτως μολύνουν με ραδιενεργά απόβλητα δύο ειδών. Ραδιενεργά απόβλητα που καθίστανται αβλαβή μετά από 50 έως 60 χρόνια. Φυσικά μέχρι τότε φυλάσσονται σε πανάκριβες εγκαταστάσεις που αυτή τη στιγμή διαθέτουν ελάχιστες χώρες , όπως η Γαλλία, η Αμερική και η Ιαπωνία. Και μια πολύ μικρή ποσότητα αποβλήτων που δε γίνοναται αβλαβή ποτέ.Η ισχύουσα κατάσταση είναι ότι αυτός που σου προμηθεύει το καύσιμο, είναι υποχρεωμένος και να αφαιρέσει τα απόβλητα. Αυτό όμως ισχύει περισσότερο για τους ερευνητικούς αντιδραστήρες, Αντίθετα η Γαλλία έχει φτιάξει πυρηνικές αποθήκες σε όλη την επικράτεια της για να αποθηκεύει τα απόβλητα. Και η αγορά εναπόθεσης των πυρηνικών αποβλήτων είναι ένα πεδίο που εξάρτηση της κάθε χώρας από τον ιμπεριαλισμό είναι αναπόφευκτη.

Αντίθετα, οι πυρηνικοί αντιδραστήρες σύντηξης δείχνουν μάλλον ως η μόνη ελπίδα επιβίωσης του πλανήτη, τουλάχιστον όσο αφορά τη παραγωγή ενέργειας αλλά και τη μόλυνση, όχι βέβαια στη διαχείριση αυτής της ενέργειας. Τα απόβλητα της σύντηξης είναι ελάχιστα με πολύ μικρό χρόνο ημιζωής. Σε κάποιους αντιδραστήρες μάλιστα έχει καταστεί δυνατόν να συμπεριλάβουν τα απόβλητα εκ νέου στη σύντηξη με αποτέλεσμα την ουσιαστική εκμηδένιση τους. Πρώτη ύλη της αντίδρασης είνα ουσιαστικά το νερό καθώς τα αντιδρώντα είναι το δευτέριο και το τρίτιο ενώ παράγεται ένα σωμάτιο α (ήλιο) και ενέργεια.

Το νερό είναι άφθονο στη φύση, όπως και το λίθιο υπάρχει άφθονο μέσα στα πετρώματα. Αντίθετα με το πλουτώνιο και τι ουράνιο που υπάρχουν σε ελάχιστες περιοχές του πλανήτη, κυρίως στο Καύκασο, αν δε κάνω λάθος. Οι υπάρχοντες αντιδραστήρες δεν έχουν ξεπεράσει το πρόβλημα που σας αναφέρα, ότι δηλαδή παράγουν λιγότερη ενέργεια από αυτή που καταναλίσκουν.Επίσης είναι αδύνατον να προκληθεί ατύχημα, αφού δε μπορέί να συμβεί μη ελεγχόμενη αλυσιδωτή αντίδραση, γεγονός που καθιστά τη σύντηξη ασφαλέστατη. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν νομίζω 5 τέτοιου τύπου αντιδραστήρες, στην Αμερική, στην Ιαπωνία, στην Οξφόρδη και δε θυμάμαι που αλλού. Πρόσφατα η ΕΕ μαζί με την Ιαπωνία και τη Ρωσία παρά την υπονόμευση από την Αμερική κατάφεραν να συμφωνήσουν στη τελική τοποθεσία του χτισίματος του μεγαλύτερου τέτοιου αντιδραστήρα, που θα είναι στο Γκατεράζ της Γαλλίας. Πρόκειται για το μεγαλύτερο ερευνητικό πρόγραμμα στην ιστορία της ανθρωπότητας, με το όνομα ΙΤΕR. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο συγκεκριμένου τύπου αντιδραστήρας ονομάζεται Τόκαμακ και είχε ανακαλυφθεί στη Σοβιετική ένωση.

ο πυρηνικός αντιδραστήρας τόκαμακ του ΙΤΕR.

Κάτω αριστερά άνθρωπός!

Μέσα στον αντιδραστήρα σε αυτό το ντόνατ που φαίνεται στην εικόνα δημιουργείται το πλάσμα σε τρομακτικές θερμοκρασίες από τη μαγνήτιση που προκαλού οι αγωγοί που περνούν μέσα από τη τρύπα του ντόνατ. Η φυσική του φαινομένου δεν είναι και τόσο ενδιαφέρουσα για τους περισσότερους αλλά ποστάρω ένα video με το εσωτερικό ενός tokamak κατά τη διάρκεια της λειτουργίας του.

Το σίγουρο είναι πως ο πλανήτης έχει φτάσει στα όριά του. Η κατανάλωση πετρελαίουυ δε πρέπει να σταματήσει στο μέλλον αλλά έπρεπε να έχει σταματήσει χτες. Για την ακρίβεια αν σταματήσει αυτή τη στιγμή παραγωγή διοξειδίου του άνθρακα, τότε στα επόμενα 15 χρόνια η θερμοκρασία του παλνήτη θα αυξηθεί 1 βαθμό. Αν συνεχίσουμε έτσι οι πιο δυσοίωνες προβλέψεις μιλούν για 2-3 βαθμούς Κελσίου. Όμως η πυρηνική σχάση δεν είναι η λύση. Είναι εξόχως επικίνδυνη, ιδίως όταν γίνεται από χώρες όπως η Αλβανία ( να θυμίσω τη πρόσφατη τρομακτική έκρηξη στις αποθήκες πυρομαχικών τους). Αλλά και στην τεχνολογικά υπερεξελιγμένη Ιαπωνία, πρόσφατα είχαμε πυρηνικό ατύχημα, με συνεχή διαρροή ραδιενέργειας που δε μπορούσαν να σταματήσουν για μέρες. Τα απόβλητα είναι εξόχως ραδιενεργά και μερικά από αυτά, έστω και ελάχιστα δεν διασπώνται ουσιαστικά ποτέ, μένουν δηλαδή στο πλανήτη για πάντα (σε ανθρώπινο χρόνο). Αντίθετα η σύντηξη ουσιαστικά ορίοθετει το μέλον και την ελπίδα για την ανθρωπότητα. Αποτελεί ίσως τη μόνη λύση. Το μόνο πρόβλημα που παρουσιάζει είναι ότι η τεχνογνωσία για τη παραγωγή ενέργειας με τέτοιο τρόποείναι ουσιαστικά πανάκριβη και μπορεί να αποτελέσει εύκολα, πολύ εύκολα, ιμπεριαλιστικό μονοπώλιο με την εξάρτηση των ασθενέστερων κρατών να αυξάνεται επικίνδυνα .

Ο πολέμιος του Big Bang και κυνηγημενος από του καθολικούς Νιλ Τούροκ στην Αθήνα

6 Απρ.

Στις 17 Απριλίου στο Μέγαρο Μουσικής, θα πραγματοποιήσει την πρώτη του ομιλία στην Ελλάδα ο Νιλ Τούροκ, ο Νοτιαφρικάνος καθηγητής μαθηματικής Φυσικής στο Cambridge. Η είσοδος είναι δωρεάν και θα γίνεται με δελτίο προτεραιότητας.

Πρόκειται για τον θεμελιωτή της μόνης αξιόπιστης φυσικής αντιπρότασης στη «δικτατορία» της θεωρίας του Big Bang. Είναι συγγραφέας του βιβλίου «Αέναο Σύμπαν» μαζί με τον καθηγητή του Πρίνστον Πολ Στάινχαρτ, στο οποίο και προτείνουν μια διαφορετική κοσμολογία από την επικρατούσα. Στη θεωρία τους η στιγμή της Μεγάλης Έκρηξης δεν είναι η αρχή του κόσμου, η στιγμή της δημιουργίας όπως θα βόλευε την εκκλησία, αλλά ένα ακόμη επεισόδιο σε μια σειρά συγκρούσεων. Η Μεγάλη Έκρηξη δεν ήταν η αρχή του χρόνου, αλλά μια γέφυρα από ένα παρελθόν γεμάτο ατελείωτα επαναλαμβανόμενους κύκλους εξέλιξης, κάθε ένας από τους οποίους συνοδευόταν από τη δημιουργία νέας ύλης και το σχηματισμό νέων γαλαξιών, αστέρων και πλανητών.

Φέτος Ο Νιλ Τούροκ έχει βραβευτεί με το βραβείο TED για τη προσφορά του στη Μαθηματική Φυσική αλλά και την ίδρυση του «Αφρικανικού Ινστιτούτου Μαθηματικών Επιστημών«. Ο Τούροκ έχει εργαστεί με τον Βρετανό Φυσικό Στίβεν Χόκιν με τον οποίον διατύπωσαν την «instanton theory«. Το 1992 του απονεμήθηκε το μετάλλιο «James Clerk Maxwell» για τη συμβολή του στη θεωρητική φυσική.

Ο Νιλ Τούροκ έχει κυνηγηθεί πολύ από την Καθολική Εκκλησία. Από το 1952 που ο Πάπας Πίο ισχυρίστηκε πως το Big Bang είναι η βιβλική γέννεση, έχουν γίνει τεράστιες προσπάθειες για τη θεμελίωση και την αποδοχή της θεωρίας. Η ιδέα πως το σύμπαν δημιουργήθηκε από το μηδέν με μια μεγάλη έκρηξη ταιριάζει απόλυτα στη θεολογική προσέγγιση του κόσμου. Η Φυσική άρχισε να μιλάει ξανά στη γλώσσα της ιδεαλιστικής φιλοσοφίας. προς μεγάλη ικανοποίηση κάθε εξουσίας. Στο ερώτημα πότε δημιουργήθηκε το σύμπαν, η θεωρία του Big Bang αλλάζει συνεχώς τις απαντήσεις της, καθώς συνεχώς διαψεύδεται είτε από γεωλογικές ανακαλύψεις για την ηλικία του πλανήτη, είτε από τον υπολογισμών της ηλικίας των αστρικών σμηνών του γαλαξία μας. Και συνεχώς αναδιατυπώνει το μαθηματικό φορμαλισμό της, έχοντας καταλήξει στην ΥΠΕΡπολύπλοκη θεωρια των υπερχορδών. Μία κατάσταση που θυμίζει τη χρησιμοποίηση των επίκυκλων από τον Κοπέρνικο* . Αστρονόμοι που τολμησαν να αμφισβητήσουν την κρατούσα θεωρία χάσαν τη δουλειά τους και άλλοι καταδικάστηκαν στην αφάνεια. Από την άλλη τεράστια ποσά διατίθενται σε έρευνες που επιβεβαιώνουν τη θεωρία με κύριο συντονιστή τη Παπική Ακαδημία Επιστημών. Ο Νιλ Τούροκ συγκαταλέγεται μέσα σε αυτούς που η εκκλησία έχει κυνηγήσει για αυτές τους τις θέσεις. Μόνο που ο Τούροκ ήταν τυχερός. Γιατί όταν διατύπωσε τις «αιρετικές» του απόψεις ήταν ήδη καταξιωμένος.

Η αλήθεια είναι πως η θεωρία του Big Bang είναι η επικρατούσα θεωρία της κοσμολογίας με πλήθος πειραματικών δεδομένων να την επιβεβαιώνουν. Όλες οι επαρκείς αντιρρήσεις που μπορούσε να διατυπώσει κανείς δε θα ήταν επιστημονικές αλλά φιλοσοφικές. Για την ακρίβεια ο διαλεκτικός υλισμός είχε βρει το μπελά του με το «μεγάλο μπαμ». Όσο καλά διατυπωμένες και να είναι οι αντιρρήσεις φιλοσοφικές ή επιστημονικές πάνω στη θεωρία (όπως ότι για να υπάρξει έκρηξη πρέπει να υπάρχει μια κατάσταση που εξελίσσεται απότομα στο χρόνο, ή ότι δεν υπάχει πουθενά στη φύση δημιουργία από το μηδέν ) η πραγματικότητα είναι ότι μέχρι σήμερα οι υλιστες επιστήμονες δεν είχαν να αντιπροτείνουν μία καλύτερη θεωρία που να επαληθεύει τις παρατηρήσεις μας. Όμως η θεωρία του «εκπυρωτικού σύμπαντος» του Τούροκ είναι μάλλον αυτή η αντιπρόταση. Ο ίδιος ο Στίβεν Χώκινγκ δήλωσε σχετικά με το Αέναο σύμπαν ότι είναι «μια προκλητική εναλλακτική θεώρηση για την ευρέως αποδεκτή εικόνα της Μεγάλης Έκρηξης και για το μέλλον του σύμπαντος». Δεν έχουμε παρά να πάμε να τον ακούσουμε για να δούμε αν θα μας πείσει.

Η παροχή των δελτίων θα γίνεται από τις 18:00 ενώ η ομιλία ξεκινάει στις 19:00. Αν υπάρχει μεγάλη προσέλευση η διανομή των δελτίων θα ξεκινήσει 30 λεπτά νωρίτερα. Η ομιλία θα γίνεται στα Αγγλικά με ταυτόχρονη μετάφραση στα ελληνικά.

*Ο Κοπέρνικος προσπαθούσε να αποδείξει ότι οι πλανήτες κινούνται σε κυκλικές τροχιές γιατί δε μπορούσε να δεχτίε ότι κινούνται σε ελλειπτικές αφού ως μοναχός πίστευε στον «τέλειο» κύκλο Για να το αποδείξει και να επαληθεύονται και οι παρατηρήσεις επανακατασκεύασε μια πολύπλοκη μαθηματική θεωρία τα επίκυκλα

Η θεωρία της σχετικότητας και οι ανατροπές στη λογική

7 Νοέ.

Στις αρχές του 1905 ο Αϊνστάιν ήταν ένας άγνωστος υπάλληλος της Ελβετικής υπηρεσίας ευρεσιτεχνιών. Το 1905 όμως έμελλε να είναι η χρονιά – ορόσημο για τη φυσική και τον ίδιο τον Αϊνστάιν. Μέσα σε ένα χρόνο δημοσίευσε τρεις εκπληκτικές εργασίες  και οι τρεις άξιες για βραβείο Νόμπελ. Μία εργασία για τη κίνηση Brown στα αέρια, τη περίφημη εργασία του για το φωτοηλεκτρικό φαινόμενο, η οποία αποτελεί μαζί και με την εργασία του Maxwell τη γέννηση της κβαντομηχανικής και για την οποία βραβεύτηκε με Νόμπελ αλλά και τη διάσημη ειδική θεωρία της σχετικότητας.

Τι λέει λοιπόν, αυτή η τόσο διάσημη θεωρία του Αϊνστάιν;

Εισηγείται χόντρικά, δύο πράγματα. Ότι οι νόμοι της φυσικής είναι αναλλοίωτοι ανεξαρτήτως συστήματος  και ότι η ταχύτητα του φωτός είναι σταθερή για όλα τα αδρανειακά συστήματα.Τι σημαίνει αυτό;Πρακτικά η θεωρία της σχετικότητας όδηγεί  στην ανατροπή της λογικής μας και στην αποδοχή μη συμβατών θέσεων.

Η ταχύτητα του φωτός είναι σταθερή για όλα τα αδρανειακά συστήματα 

Ας πάρουμε ένα παράδειγμα για να διαπιστώσουμε το παράδοξο της θέσης αυτής. Έστω λοιπόν, ότι οδηγάτε ένα αυτοκίνητο στην εθνική οδό και τρέχετε με 100χλμ από Αθήνα προς Θεσσαλονίκη και κάποιος φίλος σας οδηγάει το αυτοκίνητο του από Θεσσαλονίκη προς Αθήνα πάλι με 100 χλμ. Σε κάποιο σημείο της διαδρομής συναντιέστε.  Με πόσα χιλιόμετρα βλέπετε τον φίλο σας να τρέχει; Η προφανής απάντηση είναι με 200 καθώς εσείς θεωρείστε αδρανειακός παρατηρητής. Ας υποθέσουμε ότι συμβαίνουν τώρα ακριβώς τα ίδια πράγματα αλλά αντί να οδηγάτε, εσείς και ο φίλος σας αυτοκίνητο, βρίσκεστε πάνω σε μια δέσμη φωτός που τρέχει με τη ταχύτητα του φωτός πάλι από Αθήνα προς Θεσσαλονίκη και ο φίλος σας πάνω σε μια δέσμη που τρέχει με τη ταχύτητα του φωτός από Θεσσαλονίκη προς Αθήνα, (μη το δοκιμάσετε γιατί συμφωνά με τη  θεωρία θα εξαϋλωνόσασταν) . Σε κάποιο σημείο της διαδρομής συναντιέσται. Με ποια ταχύτητα βλέπετε τώρα το φίλο σας να κινείται; Η προφανής απάντηση είναι με δύο φορές τη ταχύτητα του φωτός αφού εσείς βλέπετε τον εαυτό σας ως σταθερό παρατηρητή. Κι όμως η ταχύτητα του φίλου σας ως προς εσάς είναι πάλι μία φορά η ταχύτητα του φωτός! Όσο τρέχει και για το βενζινάδικο που μόλις προσπέρασε, τόσο τρέχει και για σας!!!

Είναι δύσκολό να το αποδεχτείτε; Λογικό. Ακριβώς έτσι αντέδρασε και η επιστημονική κοινότητα και ο Αϊνστάιν δε βραβεύτηκε ποτέ με Νόμπελ για τη συγκεκριμένη θεωρία. Όσο δύσκολο είναι να το αποδεχτούμε τόσο δύσκολο είναι και να το αποδείξουμε καθώς δε μας βρίσκεται καμιά πρόχειρη ακτίνα φωτός να καβαλήσουμε.

Η σχετικότητα του χρόνου και του ταυτοχρονισμού 

Ο Αϊνστάιν για να καταρρίψει τη θεώρηση της κλασικής μηχανικής του Νεύτωνα, πως ο χρόνος είναι απόλυτος εισηγήθηκε το  ιδιοφυές και απλό, νοητό πείραμα του τρένου. Το πείραμα του τρένου λέει το εξής. Έστω πως έχω ένα τρένο που κινείται. Μέσα στο τρένο στο μεσαίο βαγόνι έχω ένα παρατηρητή και έξω υπάρχει και ένας άλλος σταθερός παρατηρητής. Έστω λοιπόν ότι την ίδια χρονική στιγμή βλέπει ο έξω παρατηρητής να χτυπούν το τρένο δύο κεραυνοί. Ο ένας στο πρώτο βαγόνι και ο άλλος στο τελευταίο. Ο παρατηρητής που είναι μέσα στο τρένο τι βλέπει? Επειδή το τρένο κινείται θα φτάσει σε αυτόν πρώτα το φως από το κεραυνό που χτύπησε το πρώτο βαγόνι και ύστερα το φως από το κεραυνό που χτύπησε το τελευταίο βαγόνι. Η φυσιολογική σας αντίδραση τώρα θα είναι να πείτε ότι ότι ο παρατηρητής που βρίσκεται μέσα στο τρένο κάνει κάποιο λάθος ή λόγω της ταχύτητας του δεν αντιλαμβάνεται πως συμβαίνουν ταυτόχρονα. Και έχετε δίκιο, γιατί δε το αντιλαμβάνεται γιατί γι’ αυτόν δε συμβαίνουν ταυτόχρονα. Για τον έξω συμβαίνουν, όμως. Το συμπέρασμα από εδώ και πέρα είναι προφανές. Ο χρόνος είναι σχετικός.

Η φυσιολογική σας αντίδραση τώρα θα είναι να πείτε ότι ότι ο παρατηρητής που βρίσκεται μέσα στο τρένο κάνει κάποιο λάθος ή λόγω της ταχύτητας του δεν αντιλαμβάνεται πως συμβαίνουν ταυτόχρονα. Και έχετε δίκιο, γιατί δε το αντιλαμβάνεται γιατί γι’ αυτόν δε συμβαίνουν ταυτόχρονα συμβαίνουν σε διαφορετικές χρονικές στιγμές και δεν υπάρχει τίποτα το λάθος σε αυτό. Για τον έξω συμβαίνουν, όμως. Το συμπέρασμα από εδώ και πέρα είναι προφανές. Ο χρόνος είναι σχετικός. Η θεωρία της σχετικότητας σύμφωνα με κάποιους σύγχρονους φυσικούς αμφισβητείται. Λένε αυτοί οι φυσικό πως η ταχύτητα του φωτός δεν είναι σταθερή αλλά ανάλογη της συχνότητας του φωτός. Αυτό κι αν είναι αληθινό δεν επαναφέρει καθόλου την εμπειρική λογική μας στη θέση της. Σύμφωνα λοιπόν με το διαπρεπή πλην όμως υπερφίαλο Έλληνα επιστήμονα Νανόπουλ, αποδείχτηκε από κάποια πειράματα πως υπάρχει καθυστέρηση 4 λεπτών σε φωτόνια που προέρχονται από κάποιον πλανήτη διαφορετικής συχνότητας. ΑΝ όντως κάτι τέτοιο ισχύει θα αλλάξουν πολλά στην κβαντική μηχανική και  γενικότερα στη φυσική επιστήμη. Σίγουρα θα πρέπει να αλλάξει ο νόμος Ε=mc^2. Δε ξέρω κατά πόσο μπορεί να συμβεί κάτι τέτοιο αλλά σίγουρα η συμβολή της θεωρίας της σχετικότητας στην ανθρωπότητα δε μειώνεται και είναι τεράστια.

Πληροφορίες μπορείτε να βρείτε στο physics4u (πάτα με) και στη wikipedia  (πάτα με)

Περί απεμπλουτισμένου ουρανίου και Νόμπελ ειρήνης

16 Οκτ.

Το άρθρο το αφιερώνω στη Σουηδική Ακαδημία που τίμησε με βραβείο Νόμπελ ειρήνης τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ κατά το βομβαρδισμό του Κοσυφοπεδίου, Αλ Γκορ, για την μάχη του για τη περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση. Δε διαθέτω ούτε ένα εκατομύριο δολάρια για να δημιουργήσω το δικό μου βραβείο και να του τα απονείμω ως έπαθλο όπως το ίδρυμα Νόμπελ αλλά και να είχα δε θα είχε καμία αίγλη. Οπότε ως ταπεινός θαυμαστής του το μόνο που μπορώ να προσφέρω είναι αυτό το άρθρο.

Με αφορμή το άρθρο του σημερινού Ριζοσπάστη, που αναφέρεται στα κρούσματα καρκίνου στους Έλληνες στρατιωτικούς που υπηρέτησαν στο Κοσσυφοπέδιο, σκέφτηκα να μαζέψω ορισμένα στοιχεία από παλιότερες εργασίες μου σε ένα κείμενο ώστε να υπάρχει μια ευκολότερη κατανόηση του προβλήματος.

Τα όπλα απεμπλουτισμένου ουρανίου συμπεριλαμβάνονται «στα όπλα μαζικής και αδιάκριτης καταστροφής» σύμφωνα με τις αποφάσεις της επιτροπής ανθρωπίνων δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών, του 1996 και του 1997*. Με επιστολή του ο Λόρδος Ρομπερτσον τότε γγ του ΝΑΤΟ προς τον γγ του ΟΗΕ αναφέρει: «Ένα σύνολο 31000 βλημάτων απεμπλουτισμένου ουρανίου χρησιμοποιήθηκε στην επιχείρηση των συμμαχικών δυνάμεων. Ο κύριος στόχος των επιχειρήσεων ήταν η περιοχή γύρω δυτικά της λεωφόρου Pec-Dakovica-Prizren, η περιοχή βορείως της γραμμής που ενώνει τη Suva Reca και το Urosevac. Ωστόσο, αποστολές που χρησιμοποιούσαν όπλα απεμπλουτισμένου ουρανίου έλαβαν χώρα και έξω από αυτές τις περιοχές. Αυτή τη στγμή είναι αδύνατο να υποδείξουμε ακριβώς τις περιοχές που χρησιμοποιήθηκαν όπλα απεμπλουτισμένου ουρανίου» . Στο πρώτο πόλεμο του κόλπου εκτιξέυτηκαν 950000 οβίδες απεμπλουτισμένου ουρανίου. Τα όπλα απεμπλουτισμένου ουρανίου οι ΗΠΑ τα εξάγουν και σε σύμμαχες χώρες όπως το Ισραήλ και η Ελλάδα. Έχει αξία να γνωρίζουμε πως το απεμπλουτισμένο ουράνιο αποτελεί απόβλητο της μονάδας εμπλουτισμού που προετοιμάζει το πυρηνικό καύσιμο για τους αντιδραστήρες και συνεπώς είναι φθηνό. Ακριβώς εκεί που πατούν δηλαδή και οι ΗΠΑ τώρα στη προπαγάνδα τους εναντίον του Ιράν.

  • Με ποιο τρόπο μολύνουν τον ανθρωπο

Στη περιοχή του Κοσσυφοπεδίου μετά το βομβαρδισμό το Βρετανικό Υπουργείο Άμυνας είχε συμβουλέψει το προσωπικό του να παραμείνει μακρία από περιοχές που έχουν πληγεί από όπλα απεμπλουτισμένου ουρανίου, ενημέρωση που παρολαυτά δε φρόντισε να πραγματοποιήσει και στους πρόσφυγες που επιστρέφουν στις περιοχές, οι οποίοι κρατήθηκαν στο σκοτάδι σχετικά με τους κινδύνους των μολυσμένων περιοχών τους. Το Βρεττανικό Υπ. Άμυνας ισχυρίζεται ότι η ευθύνη της ενημέρωσης ανήκε στους εργαζόμενους του ΟΗΕ**.

Όταν εκτοξευτεί το απεμπλουτισμένο ουράνιο καίγεται σε θερμοκρασία περίπου 3000 βαθμών Kelvin και σχηματίζεται κεραμικό αεροζόλ ουρανίου που περιέχει μικροσκοπικά ραδιενεργά σωματίδια. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ανάλογα τις καιρικές συνθήκες μπορεί να εισπνευστεί από μεγάλες ομάδες πληθυσμού σε ακτίνα πολλών μιλίων. Μένουν στο σώμα για πολλά χρόνια και ακτινοβολούν τα όργανα και τους ιστούς του ανθρώπου. Το U 238 εκπέμπει ακτινοβολίες α και γ, ενώ κατά τη διάρκεια της σχάσης εκπέμπει και ακτινοβολία β. Ένας άλλος τρόπος να εισέλθουν στο ανθρώπινο σώμα είναι μέσω της τροφικής αλυσίδας. Σχετική έρευνα στην αεροπορική βάση Elgin έδειξε ότι μπορούν να παραμείνουν στη φύση , στα φυτά και στα ζώα. Όπως επίσης παρόμοια αποτελέσματα είχαν και οι έρευνες του ιδρύματος ατομικών Όπλων του Aldermaston μετά από αυξημένα κρούσματα παιδικής λευχαιμίας στο πεδίο βολής της βάσης όπου η μια ώρα μετά τις δοκιμές η συγκέντρωση ουρανίου στον αέρα ήταν 45000 φορές υψηλότερη από τη ποσότητα που μετρήθηκε μέσα στη βάση***. Η ποσότητα που χρείαζετα δε, για να προκαλέσει το θάνατο είναι εξαιρετικά μικρή, δε μπορεί να ανιχνευθεί από τις ανρώπινες αισθήσεις και δεν υπάρχει θεραπεία.

  • Το «έξυπνο» όπλο

Με λίγα λόγια πρόκειται για ένα πάρα πολύ καλό όπλο, σίγουρα όμως όχι έξυπνο όπως διακύρηταν οι συμμαχικές δυνάμεις στο πρώτο και το δεύτερο πόλεμο του κόλπου. Το απεμπλουτισμόνο ουράνιο δίνει την ιδιότητα στο βλήμα καθώς είναι εξαιρετικά πυκνό να μπορεί να διαπεράσει διαδοχικές επιφάνειες ή βαριά θωρακισμένα οχήματα, χωρίς να εκραγεί λόγω της αντοχής του. Όμως η διασπορά της μόλυνσης και οι απώλειες σε εχθρικές και συμμαχικές δυνάμεις σίγουρα δε το καθιστούν «έξυπνο». Οι Ηνωμένες Πολιτείες στο πρώτο πόλεμο του κόλπου υπέφεραν από τεράστιο αριθμό απωλειών, μη καταγεγραμμένων στις επίσημες φυσικά, από το επονομαζόμενο»σύνδρομο του κόλπου»από το οποίο πάσχουν τουλάχιστον 100000 βετεράνοι Άγγλοι και Αμερικάνοι από τους 697000 που συμμετείχαν , το οποίο βέβαια η αμερικάνικη κυβέρνηση αρνείται ότι έχει οποιαδήποτε σχέση με το απεμπλουτισμένο ουράνιο. Η εθελοτυφλία του Υπουργείου Άμυνας των Ηνωμένων Πολιτειών φαίνεται στην ομιλία της Carol Picou, βετεράνου νοσοκόμας του Κόλπου, στις 12 Σεπτεμβρίου του 1996 στο εκκλησιαστικό κέντρο του OHE:

«(…) Όμως τι έγινε στο μέτωπο; Από τους 150 που πήγαμε στο μέτωπο, 40 αρρώστησαν, 6 πέθαναν από αυτοκτονίες, καρδιακές προσβολές και καρκίνους (…) έτσι άρχισα να ψάχνω απαντήσεις και τότε με απείλησαν ότι θα χάσω τη στρατιωτική μου καριέρα , όπως και έγινε. Άρχισα δημόσια να ψάχνω τι συνέβαινε με τους στρατιώτες της καταιγίδας της ερήμου και γιατί οι άνθρωποι της μονάδας μου αρρώστησαν. Ένας βετεράνος μου τηλεφώνησε και μου είπε «έχεις δηλητηριαστεί από απεμπλουτισμένο ουράνιο». Τι είναι το απεμπλουτισένο ουράνιο δεν είχα ιδέα. (…) Άρχισα να ψάχνω και τηλεφώνησα στην Ουάσιγκτον. Μου είπαν ότι δε μπορώ να ελεχθώ επειδή δε χτυπήθηκα από φίλια πυρά. (…) ο άνδρας μου γράφει τις ομιλίες μου επειδή παθαίνω παροδική αμνησία, έχω πάθει τοξική εγκεφαλοπάθεια, και βλάβη στο θυρεοειδή. Εμείς οι βετεράνοι του κόλπου βλέπουμε τα παιδιά μας να γεννούνται χωρίς θυρεοειδή.

(…) έχασα την θέση μου στο στρατό και ο άνδρας μου έχασε και τη δική του δουλειά . Έχασα και την ιδιωτική μου ασφάλεια και την ασφάλεια ζωής επειδή οι ασφαλιστικές εταιρείες ισχυρίζονται ότιηασθένεια μου δεν έχει σχέση με το πόλεμο.(…)

(…) Έλαβα και τη θετική μου απάντηση για το ουράνιο 238. Το 1992 είχα τη διάγνωση ενός ιδιώτη γιατρού ότι έπασχα από εγκεφαλοπάθεια, ανωμαλείες στο ανοσοποιητικό σύστημα και χημική δηλητηρίαση. Ο στρατός δε το απεδέχθη και αποστρατεύτηκα με «ακράτεια κύστης και εντέρου αγνώστου αιτιολογίας» (…)».

  • Η ευαισθησία των ΗΠΑ

Στην έρημο της Νεβάδα των Ηνωμένων Πολιτειών ο στρατός των ΗΠΑ πραγματοποιούσε και πραγματοποιεί πυρηνικές δοκιμές με χρήση και απεμπλουτισμένου ουρανίου. Στην εγγύς περιοχή κατοικούν Μορμόνοι γνωστοί για τον υγιεινό και παραδοσιακό τρόπο ζωής τους. Μετά από 20 χρόνια αποκαλύφθηκε ότι το πεντάγωνο ενημέρωνε τη KODAK που διατηρεί εργοστάσιο στην περιοχή για τη διεξαγωγή πυρηνικών δοκιμών, ώστε να προστατεύσει τα φιλμ και να μη καούν, αλλά δεν ενημέρωνε τους Μορμόνους οι οποίοι παρά τον τρόπο ζωής του άρχισαν να εμφανίζουν τεράστια αύξηση σε καρκίνους και άλλες ασθένειες****. Στην ευαισθησία των ΗΠΑ έρχεται φυσικά να προστεθεί και αυτή της Παγκόσμιας οργάνωσης υγείας. Η ΠΟΥ ήρθε σε συμφωνία το 1959 με την οποία δεσμεύεται ότι δε μπορεί να δημοσιεύει τίποτα κατά της πυρηνικής βιομηχανίας, αν και τυχαία βέβαια παρέβη αυτό το κανόνα για την καταστροφή του Τσερνομπίλ το 2000.

  • Η συνθήκη της Γενεύης

Στις 4 Δεκεμβρίου 1990, η ΓΣ των Ηνωμένων Εθνών υιοθέτησε ψήφισμα με το οποίο απαγορεύεται οποιαδήποτε επίθεση σε πυρηνικό αντιδραστήρα. Το ψήφισμα εγκρίθηκε με 144 ψήφους υπέρ και1 κατά(τ ων ΗΠΑ). Το άρθρο 56 του πρωτοκόλλου 1 συμπλήρωμα στη Συνθήκη της Γενεύης απαγορεύει οτιδήποτε είναι εμφανώς καταστροφικό για τη ζωή, οποιαδήποτε «επίθεση μπορεί να προκαλέσει σημαντικές απώλειες στον άμαχο πληθυσμό»*****. Στις 23 Ιανουαρίου του 1991 ομετά τη πρώτη εβδομάδα των βομβαρδισμών ο στρατηγός Κόλιν Πάουελ ανακοίνωσε παρουσία όλων των δημοσιογράφων, ότι «οι δύο πυρηνικοί αντιδραστήρες του Ιράκ έχουν καταστραφεί. Τους έχουμε διαλύσει»****** Αντίστοιχες θριαμβευτικές ανακοινώσεις ακολούθησαν τη καταστροφή των Χημικών εργοστασίων του Ιράκ αλλά και του Κοσσυφοπεδίου. Στο Σερβία επίσης βομβαρδίστηκαν με καταστροφικά αποτελέσματα και τα διυλιστήρια, που φλεγόμενα σκόρπιζαν σε όλα τα Βαλκάνια ένα πυκνό μαύρο καπνό γεμάτο τοξικές ουσίες.

Δε θα αναρωτηθώ για μια ακόμη φορά πως μπορεί ο Αλ Γκορ να πήρε Νόμπελ ειρήνης. Δε με ενδιαφέρει. Να το έχει να το χαίρεται. Αυτό που με απασχολεί είναι να θυμάμαι τα γεγονότα και να μη τα εξαφανίζει η σκόνη της λήθης και τα βραβεία των χαρτογιακάδων. Γι αυτό έγραψα αυτό το άρθρο. Για να μου το θυμίσω.

Το άρθρο αυτό γράφτηκε με τη πολύτιμη βοήθεια και καθοδήγηση του βιβλίου Σύνδρομο Ουρανίου που περιέχει την εξαιρετική δουλειά των συγγραφέων του (που είναι πάρα πολλοί γι αυτό δε τους αναφέρω) με τη καταπληκτική επιμέλεια του Πάνου Τριγάζη.

ΥΓ: Δεν είναι ειρωνικό να δίνετε βραβείο ειρήνης με το όνομα αυτού που ανακάλυψε τη πυρίτιδα;

ΥΓ2 και άσχετο: Ξέρατε ότι δεν υπάρχει βραβείο Νόμπελ μαθηματικών γιατί η γυναίκα του Νόμπελ τον είχε παρατήσει για ένα μαθηκατικό;

*Έκθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ , document NoE/CN.4/Sub.2/1997/27, issued 24 June 1997

**Felicity Arburthnot, Sunday Herald,1-8-1999

***Richard L. Fliszar, Edward W Wisley και Ernest w Bloore «Radiological Contamination for impacted Abrams Hevy Armour», report No BRL – TR 3068 December 1989

**** Σύνδρομο ουρανίου, επιμέλεια Πάνος Τριγάζης, Μαρία Αρβανίτη Σωτηροπούλου σελ 68.

*****Σύνδρομο Ουρανίου, επιμέλεια Πάνος Τριγάζης, Ramsey Clark.

******New York Times 24 Ιανουαρίου 1991